Altın Alış Satış Farkı: Makas Nedir, Nasıl Hesaplanır?

Altın alış satış farkı, tezgâhta en çok itiraz duyduğumuz konudur. Müşteri sabah gram altın alır, öğleden sonra fiyatlara bakar, "Ben bunu şimdi bozdursam neden daha az alıyorum?" diye sorar. Cevabı tek kelime: makas. Kuyumcu da banka da altını size bir fiyattan satar, sizden başka bir fiyattan alır. Aradaki fark hem işletmenin masrafını hem de fiyat oynadığında aldığı riski karşılar.

Aşağıda makasın ne olduğunu, nasıl hesaplandığını, yüzde kaç olduğunu ve ürüne göre neden değiştiğini dükkânımızın rakamlarıyla anlattık. Örnekler 26 Eylül 2026'da dükkânımızın ekranında görünen fiyatlardır. Fiyat gün içinde defalarca değişir; güncel rakam için Trabzon altın fiyatları sayfasına bakın.

Altın alış satış farkı (makas) nedir?

Her altının iki fiyatı vardır. Birini siz altını alırken ödersiniz, diğerini altınınızı bozdururken elinize alırsınız. Bu iki fiyat arasındaki farka çarşıda "makas" denir. Makas ne kadar darsa, alıp sattığınızda o kadar az kaybedersiniz.

Burada bir karışıklığı baştan çözelim. Bazı kuyumcu ekranlarında "alış" dükkânın altını aldığı fiyattır, yani sizin bozdurma fiyatınızdır. Bizim sitemizde ve fiyat panomuzda ise iki sütun sizin açınızdan yazılır: Alış, altını bizden alırken ödediğiniz fiyattır. Satış, altınınızı bize bozdururken aldığınız fiyattır. İki ekranı karşılaştırırken hangi rakamın hangisi olduğuna bakın. Büyük olan rakam her zaman sizin ödeyeceğiniz, küçük olan her zaman sizin alacağınız rakamdır.

Makas nasıl hesaplanır?

Hesap iki satırdır:

• Makas (TL) = Alış fiyatı − Satış fiyatı

• Makas (%) = (Alış − Satış) ÷ Alış × 100

Bir de işe yarayan üçüncü bir hesap var: aldığınız altını zararsız bozdurmak için bozdurma fiyatının ne kadar yükselmesi gerektiği. Bunu da şöyle bulursunuz: (Alış − Satış) ÷ Satış × 100. Bu rakam hep makas yüzdesinden biraz büyüktür, çünkü küçük olan sayıya bölersiniz.

Gram altınla deneyelim. 26 Eylül 2026'da dükkânımızın ekranında gram altın için alış 7.043,91 TL, satış 6.652,60 TL idi. Makas 7.043,91 − 6.652,60 = 391,31 TL. Yüzde olarak 391,31 ÷ 7.043,91 × 100 ≈ %5,56. Başa baş için bozdurma fiyatının 391,31 ÷ 6.652,60 × 100 ≈ %5,88 yükselmesi gerekirdi.

26 Eylül 2026 fiyatlarıyla ürün ürün makas

Aynı gün ekranımızdaki bazı ürünlerin iki fiyatını ve aradaki farkı yan yana koyduk. Son sütun, aldığınız ürünü zararsız bozdurmak için satış fiyatının kaç yüzde yükselmesi gerektiğini gösteriyor.

Tablodan üç şey çıkıyor. Birincisi, makas her üründe aynı değil. İkincisi, işçiliği olan bilezikte fark gram altından geniş. Üçüncüsü, Reşat gibi adetle alınıp satılan, piyasada daha az dönen sikkelerde fark belirgin şekilde açılıyor. 26 Eylül 2026 bir cumartesiydi; uluslararası piyasalar hafta sonu kapalıdır. Bu rakamlar o günün fotoğrafıdır, sabit bir oran değildir.

Makas neden ürüne göre değişir?

Gram altın ve külçe

Gram altın ve külçede fiyatın neredeyse tamamı içindeki altındır. İşçilik payı yok denecek kadar azdır. Bu yüzden makas çoğu zaman en dar bu ürünlerdedir. Yine de tabloya bakın: 26 Eylül 2026'da 10 gram külçenin yüzdesi 1 gramlık gram altından biraz yüksekti. "Büyük gramajda makas hep daha dar" diye bir kural yok; aldığınız gün iki fiyata bakmanız gerekir.

Çeyrek, yarım, tam

Ziynet ve Ata sikkeler 22 ayardır ve adetle satılır. Fiyatları gram hesabına yakındır ama birebir aynı değildir; talep arttığında sikkenin fiyatı gramından hesaplanan değerden biraz ayrışabilir. Makas genelde gram altına yakın ya da biraz üstündedir. Reşat'ta durum farklıdır; hem nadir hem de adet başına fiyatlanır. Reşat alacaksanız bu farkı bilerek alın.

Bilezik ve takı

Bilezikte alış fiyatının içinde işçilik de vardır. Bozdururken ise kuyumcu bileziği gramı ve ayarı üzerinden alır, işçilik geri gelmez. Bu yüzden bilezikte fark hem makastan hem işçilikten oluşur. Ağır işçilikli bir takıda, özellikle model bilezik ve kolyelerde, alıp kısa sürede bozdurmanın maliyeti gram altından çok daha yüksek olur. Bu konuyu bilezik yatırımının artıları ve eksileri yazımızda ayrıca anlattık.

Kuyumcu makası ile banka makası

Bankanın altın hesabında da iki fiyat vardır ve aradaki fark aynı mantıkla çalışır. Fark şu: bankada fiziki altın elinize geçmez, ekranda gram cinsinden bir bakiye görürsünüz. Bankalar hafta içi, piyasalar açıkken genelde daha dar bir makasla çalışır. Akşam saatlerinde ve hafta sonu, piyasalar kapalıyken makası açarlar; çünkü fiyat bir sonraki açılışta nereye gidecek bilinmez ve bu riski fiyata koyarlar.

Kuyumcuda ise elinize altının kendisi geçer. Bunun bir maliyeti vardır: ürünün tedariki, kasa, sigorta, dükkân masrafı. Bu yüzden kuyumcu makasını bankanın hafta içi öğlen saatindeki makasıyla karşılaştırmak tek başına doğru bir kıyas değildir. Asıl soru şudur: altını elinizde mi tutmak istiyorsunuz, yoksa ekranda bir bakiye yeter mi? Bankadaki altın hesabının nasıl çalıştığını banka altın hesabı rehberi yazımızda anlattık.

Kuyumcular arasında da makas farklıdır. Trabzon'da çarşıdaki dükkânlar birbirine birkaç dakika mesafede; iki üç yere sormak zor değil. Sorarken sadece alış fiyatını değil, bozdurma fiyatını da sorun. Alışı ucuz görünen bir yer, bozdururken daha az veriyor olabilir.

Bugün alıp yarın satmak neden zarar yazar?

Çünkü altını aldığınız anda makas kadar geride başlarsınız. Bir örnekle bakalım. 26 Eylül 2026 fiyatlarıyla 10 gram gram altın alan biri 70.439,10 TL öderdi. Aynı gün fikrini değiştirip bozdursa 10 × 6.652,60 = 66.526,00 TL alırdı. Arada 3.913,10 TL kalır.

Diyelim ki ertesi gün altın yükseldi ve bozdurma fiyatı yüzde 2 arttı. 6.652,60 TL'lik satış fiyatı 6.785,65 TL olur. 10 gramı bozdurursanız 67.856,50 TL alırsınız. Altın yükselmiş olduğu halde yine 2.582,60 TL zarardasınız. Yüzde 5,88'lik artışı görmeden başa baş bile gelmezsiniz.

Bu tablo bir tahmin değil, sadece hesap mantığı. Altın fiyatı iki yöne de oynar; kimse yarın nereye gideceğini bilemez. Tablonun söylediği tek şey şu: altın, günlük al-sat için değil, ay ve yıl hesabıyla tutulan bir birikimdir. Kısa vadede makası çıkarmak için fiyatın sizin lehinize epey oynaması gerekir. Bu sayfa yatırım tavsiyesi değildir.

Makas yüzde kaç olmalı?

Herkese uyan bir oran yok. Makas ürüne, günün saatine, piyasanın ne kadar hareketli olduğuna ve dükkânın maliyetine göre değişir. Piyasa sert oynadığında kuyumcu da banka da makası açar; sakin günlerde daralır. Bir kuyumcunun size "bizde makas hep yüzde şu" demesi bu yüzden pek gerçekçi değildir.

Bizim önerimiz, oranı ezberlemek yerine her alışverişte iki fiyatı yan yana görmeniz. Sitemizde her ürünün alış ve satış fiyatı aynı kartta yazar. Dükkânda da aynı listeyi kullanırız; tezgâhta ayrı bir fiyat konuşulmaz.

Makas maliyetini nasıl azaltırsınız?

• Sık alıp satmayın. Her al-sat turunda makası bir kez daha ödersiniz. Altını tutacağınız süre uzadıkça makasın payı küçülür.

• Birikim için işçiliği düşük ürün seçin. Takmayacaksanız gram altın ya da çeyrek, işçilikli bilezikten daha az kayıplıdır.

• Alırken bozdurma fiyatını da sorun. Aynı ürünün iki fiyatını not edin. İleride bozdururken elinizde karşılaştırma olur.

• Türden türe geçerken iki kez makas ödersiniz. Bileziği bozdurup gram almak iki ayrı işlemdir; birinde satış, diğerinde alış fiyatı geçer. Gerçekten gerekmiyorsa aynı altını tutmak çoğu zaman daha az kayıplıdır.

• Faturanızı saklayın. Ürünün türü, gramı ve ayarı faturada yazar; bozdururken işi hızlandırır.

Kendi rakamınızı çıkarmak için altın hesaplama aracına gram ya da adet girin; güncel fiyatla hem alırken ödeyeceğinizi hem bozdururken alacağınızı görürsünüz. Sık yapılan başka hataları altın yatırımında yapılan 10 hata yazımızda topladık.

Online altın alırken makas değişir mi?

Hayır, mantık aynıdır. Online altın alım satımda da sitede her ürünün iki fiyatını yan yana görürsünüz. Siparişi sitede verir, fiyatı o anki alış fiyatından sabitlersiniz. Ödemeyi EFT ya da kartla yaparsınız. Ürünü Ali Paşa Çarşısı'ndaki dükkânımızdan teslim alabilir ya da sigortalı kargoyla 2–4 iş gününde adresinize isteyebilirsiniz. Her satışın faturası kesilir. Trabzon online altın siparişinde de dükkânda da aynı fiyat listesi geçerlidir.

Dükkâna gelmek isterseniz adresimiz Kunduracılar Caddesi, Ali Paşa Çarşısı. Yol tarifi ve çalışma saatleri mağazamız sayfasında.

Sık Sorulan Sorular

Altın alış satış farkı neden var?

Kuyumcu ya da banka, altını size satarken ve sizden alırken fiyat riskini ve işletme masrafını üstlenir. Makas bu maliyeti karşılar. Makassız çalışan bir kuyumcu ya da banka yoktur.

Gram altında makas yüzde kaç?

Sabit bir oran yoktur. 26 Eylül 2026'da dükkânımızın ekranında gram altında fark alış fiyatının yaklaşık yüzde 5,56'sıydı. Oran gün içinde ve ürüne göre değişir; güncel rakam için fiyat panosuna bakın.

Makas en dar hangi altında?

Genelde işçiliği olmayan gram altın, külçe ve standart çeyreklerde daha dar, işçilikli bilezik ve takıda ve Reşat gibi nadir sikkelerde daha geniştir. Aldığınız gün iki fiyatı yan yana görmek en doğrusudur.

Hafta sonu altın almak pahalı mı?

Piyasalar kapalıyken bankalar genelde makası açar. Kuyumcuda durum dükkâna göre değişir; bizde iki fiyatı her an ekranda görürsünüz. Uzun vadeli birikim yapıyorsanız bir iki günlük zamanlama, makası tekrar tekrar ödemekten çok daha az önemlidir.

Makası kendim nasıl hesaplarım?

Alış fiyatından satış fiyatını çıkarın, sonucu alış fiyatına bölüp 100 ile çarpın. Aldığınız altını zararsız bozdurmak için gereken artışı bulmak isterseniz farkı satış fiyatına bölün.